Shooting Star

In Mind Out of Time - Performing Artist 1986-1990 and Beyond schrijft Paul Williams over het ontstaan van ‘Shooting Star’, het fraaie slotnummer van het Bob Dylan-album Oh Mercy (uit 1989). Volgens Williams probeerde Dylan zonder succes een song te maken over prairies, vlaktes en verwondering. Toen besefte hij opeens dat een ‘shooting star’ (vallende ster) een symbool is van eindigheid en dus verlies. En zo herscheef Dylan de song, denkend aan zijn ex-vrouw. Vooral dit maakt het zo'n krachtige song, aldus Williams.
Luisterend naar ‘Shooting Star’ zie ik Dylan in gepeins verzonken. Vannacht zag hij een vallende ster. En hij dacht aan haar. Ze was hard op zoek naar een andere wereld, een wereld die hij nooit kende. Wellicht een wereld waarin ze niet meer ‘de vrouw van’ was? Is het haar gelukt, vroeg hij zich altijd af.
En hoe zat het met hem? Was hij nog steeds dezelfde? Is hij ooit degene geworden die zij wilde? Misschien gaf ze hem wel een teken. Misschien ging hij over een grens; een grens die alleen zij kon zien.
Nu ligt die tijd achter hen. Ze zijn niet meer samen, de ster is voorbij geschoten. Apocalyptische beelden gaan door zijn hoofd: de laatste brandweerwagen uit de hel rijdt langs, terwijl alle goede mensen bidden. Het is de laatste verzoeking, de laatste rekening wordt vereffend, het kan de laatste keer zijn dat je de Bergrede hoort. De laatste radio staat aan.
Ja, ondanks alles is er morgen weer een dag. Maar is het dan niet te laat om haar die dingen te zeggen, de dingen die ze wilde horen? Eenzaam staart hij naar de donkere hemel. Doet hij nog een wens? Wie weet. Zijn mondharmonica klinkt nog even in de nacht.

Helaas vond ik het origineel niet op YouTube (heeft ongetwijfeld met copyrights te maken). Maar ik vond wel deze niet onaardige coverversie.

De grote schilder

Steek de kaars aan, zeg liever niets.
Doe het raam maar open,
laat wat lucht naar binnen.
Ik ben op de vlucht voor het nieuws op tv:
men heeft niets geleerd door de eeuwen heen.

Ik neem een borrel, ben eraan toe.
Ik val in slaap en droom.
Een mooi klein meisje in een paarse jurk,
een lach in haar ogen die kan genezen.
Ze schilderde de wereld paarsroze
met een grote, brede glimlach.

Ik vroeg: 'Meisje, hoe kom je aan die lach,
die lach in je ogen die kan genezen?'
Ze zei: 'De grote schilder in de lucht
schildert de ogen van ons allemaal.'

(naar 'Big Painter', Bill Fay)

The Big Silence

Het is de Maand van de Spiritualiteit. Officieel loopt deze van 12 tot en met 26 januari, met als thema stilte. Voor mijn gevoel was die start al eerder: de eerste dagen van het jaar herhaalde de RKK de Britse serie The Big Silence. Hierin brachten vijf drukbezette mensen acht dagen door in absolute stilte. Daarna moesten ze de stilte zien te integreren in hun dagelijks leven.

Het was allesbehalve eenvoudig: de stilte confronteerde de deelnemers met de realiteit van hun leven. Nare ervaringen kwamen naar boven en de aangeboden begeleiding bleek hard nodig. Maar uiteindelijk plukten allen wel de vruchten van de stilte. Het deed me denken aan wat pastor Jurjen Beumer eens schreef: 'De stilte maakt onrustig, ze reinigt en ze loutert.'
Het mooie van The Big Silence is dat de serie je aan het denken zet. Heeft stilte een plek in mijn eigen leven? Te weinig, denk ik. Dagen gaan soms voorbij in een sfeer van 'ik moet nog dit' en 'ik moet nog dat'. Dan zijn stiltemomenten schaars en eerder luxe dan noodzaak. En dat voelt niet goed. Ik ga dan ook dagelijks minstens twintig minuten in stilte doorbrengen. En dat wil ik volhouden (met vallen en opstaan). Ook ná deze Maand van de Spiritualiteit.

Mijn drie beste cd's van 2012

Oud en Nieuw nadert. De hoogste tijd dus voor een muzikale terugblik op 2012. Hieronder mijn drie favoriete cd's van 2012:

1. Bill Fay: Life Is People
Na tientallen jaren kwam er zowaar een nieuw studio-album van Bill Fay uit. Het vakmanschap van deze verlegen visionair was nog immer intact. Religieus geïnspireerde songs, gezongen met een kwetsbare stem. Een prachtige come-back.

2. Bob Dylan: Tempest
Ook Bob Dylan verrast nog altijd. Waren zijn vorige twee albums (Together through Life en Christmas in the Heart) gewoon goed, met Tempest leverde hij weer een waar meesterwerk af. Een plaat vol hoogtepunten, zoals het stemmige 'Scarlet Town' en Lennon-eerbetoon 'Roll on John'.

3. Paul Buchanan: Mid Air
Paul Buchanan voelde zich verloren nadat zijn band The Blue Nile ermee was gestopt. Slapeloze nachten waren het gevolg. Maar daaruit ontstonden wel nieuwe songs, waarop de stilte van de nacht haast te horen is. Zo intiem klonk muziek zelden.

Een geslaagde kerstplaat

Kerst nadert en er valt niet te ontkomen aan zoetsappige kerstliedjes als ‘Last Christmas’ en ‘All I Want for Christmas Is You’. Het is helaas niet anders.
Heb ik dan per definitie een hekel aan kerstmuziek? Welnee. De laatste dagen zet ik juist geregeld Christmas in the Heart van Bob Dylan op. Ook op deze cd staan wat traditionele kerstliedjes, maar toch: Dylans rauwe stem maakt Christmas in the Heart tot veel meer dan een doorsnee kerstplaat. Er klinkt namelijk ook eenzaamheid en oprecht verlangen in door. ‘A star, a star, dancing in the night’ zingt hij krakend en vol verwachting in ‘Do You Hear What I Hear?’.
Popjournalist Bill Flanagan maakte in een interview met Dylan treffende opmerkingen over enkele songs. ‘Hark! The Herald Angels Sing’ geeft het beeld van een eenzame man die van buiten door de ramen van de kerk kijkt. Hij ziet de gemeente zitten en wenst dat hij ook daarbinnen was.
Over ‘I’ll Be Home for Christmas’ merkte Flanagan tegen Dylan op: ‘Het is alsof je de song in de gevangenis zingt en het je enige telefoongesprek is.’ En Dylans vertolking van ‘O Little Town of Bethlehem’ doet Flanagan zelfs wat denken aan een Irish rebel song. Dylan brengt de song als een ware gelovige, aldus de journalist. ‘Maar dat ben ik ook’, antwoordt Dylan. Misschien dat Christmas in the Heart juist daarom zo’n geslaagde kerstplaat is.

Stuart Adamson

Dinsdagavond 18 december 2001. Ik had overgewerkt en zat in de trein, op weg naar huis. Van het bagagerek pakte ik een Metro. Al bladerend viel mijn oog op de pagina Entertainment. Een klein bericht: Stuart Adamson, zanger van rockgroep Big Country, had zelfmoord gepleegd. Ik schrok. Big Country was een van mijn favoriete bands. Vooral dankzij Stuart Adamson, de man die zijn gitaar liet klinken als een doedelzak. Stuart Adamson: muzikaal pionier, charismatisch performer en sociaal bewogen songschrijver. Dood gevonden in een hotelkamer in Hawaii, na twee weken te zijn vermist.
Big Country had in de jaren tachtig succes met hits als 'In a Big Country', 'Chance' en 'Look Away', maar later taande de populariteit van de band. Adamson raakte verslaafd aan alcohol en zijn – tweede – huwelijk leed schipbreuk. 'Sommige mensen zien liefde als iets groots, maar ik zie het als klein en kwetsbaar.' Met die woorden introduceerde hij zijn song 'Fragile Thing', april 2000 in Hardenberg. Hoe kwetsbaar bleek hij zelf: achttien maanden later was hij er niet meer.

De zondag na zijn dood maakte ik een wandeling door het bos. Ik kwam uit op een open vlakte. Uitzicht tot aan groene heuvels, kilometers verderop. Natte sneeuw viel uit de lucht. Ik dacht aan Stuart Adamson en hoopte dat hij nu rust had. Stuart Adamson, in a big country, dreams stay with you.

Drie verschoten fotootjes

In het boek Heb vertrouwen (van Mitch Albom) vertelt rabbi Albert Lewis over een reis naar Israël, kort na de oorlog van 1967. Met een groep ging Lewis naar een gebied aan de noordelijke grens, waar hij tussen enkele verlaten huizen verzeild raakte. In de ruïnes van een vernield huis zag hij een Arabisch schoolschrift liggen. Hij nam het mee naar huis. In het schrift zaten drie kleine zwart-wit fotootjes. Ze waren vies en verschoten.
Jaren later laat hij het schrift met de fotootjes zien aan Albom. Een foto toont een wat oudere vrouw van Arabische afkomst, een andere een besnorde jongeman in pak met stropdas. Op de derde foto staan twee kinderen naast elkaar, waarschijnlijk broer en zus.
Wie het zijn? Dat weet de rabbi niet. 'Ik dacht dat ik misschien op een goede dag iemand zou ontmoeten die dat gezin kende, en dat die de foto’s zou kunnen teruggeven aan de overlevenden.'
Albom begrijpt het niet. 'Vanuit uw religieuze standpunt waren die mensen de vijand.'
'Vijand, ach wat!' reageert de rabbi boos. 'Dit was een gezin.'